Kesma Köyü

Kesma Köyü, Gilan Eyaleti'ne bağlı Sumesera ilçesinin merkez bölümünde yer alır ve bu şehre yaklaşık 3 kilometre uzaklıkta, ovalık bir bölgede bulunur. Kesma Dehistanı'nda yer alan bu köy, tarihî ve kültürel açıdan bölgede dikkate değer bir konuma sahiptir ve adı Gilan'ın tarihî kaynaklarında geçer. Kesma geçmişte bölgenin önemli ve canlı yerleşimlerinden biri sayılmış, Hicri 9. ve 10. yüzyıllarda büyük bir ün ve itibara sahip olmuştur. 1385 (Hicri Şemsi) nüfus sayımına göre köyün nüfusu 499 hanede 1785 kişiydi. Bazı kaynaklara göre Kesma adı, «Kas» kelimesinden gelir ve Hazar Denizi (Kaspiyen) kıyısında yaşayan kavimlere işaret eder.

Kesma'nın önemi yalnızca tarihî geçmişiyle sınırlı değildir; yemyeşil doğası, yaşlı ağaçları ve doğal manzaraları da köyün cazibesinin bir parçasını oluşturur. Kesma, Orman Hareketi (Nehzat-e Cengel) ve Mirza Küçük Han Cengeli'nin faaliyetleri sırasında da önemli bir rol oynamış, Cengelilerin idari ve askerî faaliyetlerinin ilk merkezlerinden biri sayılmıştır; öyle ki teşkilatlarının bir bölümü bu köyde konuşlanmış, Cengel gazetesi de Kesma'da taş baskı yöntemiyle yayımlanmıştır. Köyün en önemli tarihî görülecek yerleri arasında Kesma Tarihî Hamamı, Kesma Tarihî Köprüsü ve Kibrit Han olarak bilinen İbrahim Kesmayî'nin büstü sayılabilir. Kesma Hamamı Kaçar dönemi eserlerindendir; soyunma bölümü (serbine), orta kapı (miyandar), ana avlu, havuz (hazine) ve yıkanma mekânları gibi bölümlere sahiptir ve çatısı eskiden 9 kubbeliydi. Bu yapı, 1382 yılında 9941 numarayla İran Ulusal Eserler Listesi'ne kaydedilmiştir. Kesma Çarşamba Pazarı da köyün diğer kültürel cazibelerindendir; burada gıda ve tarım ürünleri, meyve ve sebze, hayvansal ürünler, giyim ve halkın ihtiyaç duyduğu çeşitli mallar satılır.

Kesma'ya ulaşmak için önce Gilan Eyaleti'ndeki Sumesera ilçesine gelmek, ardından Sumesera'dan yaklaşık 3 kilometre kuzeye giderek köye varmak gerekir. Bölgenin nemli iklimi ve yemyeşil doğası göz önüne alındığında ilkbahar ve sonbahar, Kesma'yı ziyaret etmek ve köy içindeki gezintiyi çevredeki doğa manzaralarıyla birleştirmek için uygun zamanlardır; ancak sonbahar ve kış aylarındaki yağmurlu günlerde yolun durumu da göz önünde bulundurulmalıdır. Tarihî yapıları, yerel pazarı ve köyün doğal ortamını gezerken tarihî eserlere zarar vermekten, yapıların geriye kalan bölümlerine müdahale etmekten, çöp bırakmaktan ve bitki örtüsüne zarar vermekten kaçınılması; tarım arazilerini veya özel alanları ziyaret etmek istenirse de yerel halkla önceden görüşülmesi gerekir. Böylece Kesma'daki turizm, tarihî mirasa, doğaya ve köy halkının yaşamına saygı içinde gerçekleşir.