Keldar Mağarası

Keldar Mağarası, Lorestan Eyaleti'nin en önemli tarihî ve doğal cazibe merkezlerinden biridir. Horremabad ilçesinin Merkez bucağında, Rebat-ı Nemeki kırsal bölgesi ile Kal'e Sengi köyünün sınırları içinde yer alır. Zagros Dağları'nın kalbinde ve Sefidkuh Koruma Alanı'na yakın bir noktada bulunan bu mağara, İran'ın ve hatta dünyanın en eski insan yerleşimlerinden biri olarak kabul edilir. Mağaranın önemi yalnızca doğal konumuyla sınırlı değildir; 54 bin yıldan eski akıllı insan varlığına dair bulguların keşfedilmesi nedeniyle arkeoloji çalışmalarında özel bir yere sahiptir. Keldar Mağarası, 1385 yılında 18796 numarayla İran Ulusal Eserler Listesi'ne kaydedilmiş olup bugün Batı Asya'nın en önemli Paleolitik alanlarından biri olarak bilinmektedir.

Keldar Mağarası'nı benzersiz bir destinasyona dönüştüren şey, el değmemiş doğa ile bilimsel değerin şaşırtıcı birleşimidir. Mağarada yapılan arkeolojik kazılar, burasının akıllı insanların (Homo sapiens) en eski yaşam alanlarından biri olduğunu ve insanın Avrupa'ya göç yolunun yeniden değerlendirilmesinde de önemli bir rol oynadığını göstermiştir. Taş aletlerin, hayvan kalıntılarının ve akıllı insana ait bir kafatası parçasının bulunması, bu mağarayı insanın evrimi alanındaki en önemli araştırma noktalarından biri hâline getirmiştir. Mağaranın nispeten geniş ağzı ile karanlık ve gizemli iç mekânı, ziyaretçilere tarihin derinliklerine girme hissini yaşatır. Mağaranın içindeki sessizlik ve el değmemiş hâli, insanın çok eski geçmişlerle bağını farklı ve derin bir deneyimle yaşamayı sağlar.

Keldar Mağarası'na ulaşmak için önce Horremabad şehrine gitmeniz, ardından bu şehrin kuzeybatısına, Keldar Vadisi yönüne doğru ilerlemeniz gerekir. Kal'e Sengi bölgesine vardıktan sonra mağara girişine ulaşmak için yolun bir kısmını yürüyerek katetmeniz gerekir. Ulaşım yolu kısa, ancak oldukça doğal ve bakirdir; bu yolu geçmek için uygun yürüyüş ayakkabıları gerekir. Mağarayı ziyaret etmek için en iyi zaman, havanın ılıman ve çevredeki doğanın yemyeşil ve göz alıcı olduğu ilkbahar ve yaz mevsimleridir; sonbahar başı da doğanın sıcak renkleriyle ayrı bir güzellik sunar. Mağaranın koruma alanı sınırları içinde yer alması nedeniyle bitki örtüsüne zarar vermemek, kirliliğe yol açmamak ve çevrenin sessizliğini korumak gibi sorumlu doğa turizmi ilkelerine uymak, bu değerli mirasın korunması için şarttır.