Sirjan Taş Bahçesi

Sirjan Taş Bahçesi, Kerman Eyaleti'nin eşsiz cazibe merkezlerinden biridir ve Miyandovab Köyü yakınında, Sirjan şehrinin yaklaşık 40 kilometre güneydoğusunda yer alır. Bu bahçe, Karasadlu aşiretinden sağır ve dilsiz bir kişi olan Derviş Han Esfendiyarpur tarafından, İran Güneş Hicri takvimine göre 1340'lı yıllarda (1960'lar) yapılmıştır. Derviş Han, toprak reformu nedeniyle arazilerini kaybedince protesto göstergesi olarak bu bahçeye kurumuş ağaçlar dikti ve meyve yerine bu ağaçlardan taşlar astı. Bu eylem, onun protestosunun ve bireysel sanatının simgesi sayılır.

Taş Bahçesi düzensiz bir altıgen biçiminde tasarlanmıştır ve içinde yaklaşık 180 kurumuş ağaç vardır; bu ağaçların dallarından delikli taşlar sarkar. Taşlar, sanki ağaçlar taştan meyveler vermiş gibi yerleştirilmiştir. Bazılarına göre Derviş Han bu taşları başka yerlerden toplayıp bahçeye getirmiştir. Bu bahçe, eşsiz tasarımı ve arkasındaki hikâye sayesinde Sirjan'ın en sevilen turistik yerlerinden biri haline gelmiştir. Taş Bahçesi yalnızca ülkenin kültürel mirası listesine kaydedilmekle kalmamış, özgün ve gizemli konusu nedeniyle sanat eserlerine de ilham vermiştir. 1355'te (1976) Perviz Kimyavi, Derviş Han'ın kendisinin de yer aldığı Taş Bahçesi adlı belgesel filmi çekti; film Berlin Uluslararası Film Festivali'nde Gümüş Ayı ödülünü kazandı. Derviş Han Esfendiyarpur, 1386 yılının Ferverdin ayında (Nisan 2007) 83 yaşında hayatını kaybetti ve aynı bahçede, kendi taş ağaçlarının arasında toprağa verildi. Bugün bu bahçe; yaratıcılığın, direncin ve insanın topraklarıyla ve kimliğiyle kurduğu derin bağın simgesi sayılmaktadır.

Taş Bahçesi'ne ulaşmak için Sirjan şehrinden Bafd yönüne doğru ilerleyin. Belurd kasabasını ve Miyandovab Köyü'nü geçtikten sonra Taş Bahçesi yön tabelalarını göreceksiniz. Bu tabelaları takip edip toprak bir yan yolda yaklaşık 4 kilometre gittiğinizde bahçeye varırsınız. Ziyaret ücretsizdir; hava daha ılıman ve gezi için daha uygun olduğundan en iyi zaman sonbahar ve kış mevsimleridir. Ziyaret sırasında çevrenin korunmasına özen göstermek, bahçenin doğal ve sanatsal yapılarına zarar vermemek gerekir.