Melade Köyü

Melade Köyü, Semnan Eyaleti'ne bağlı Mehdişehr ilçesinde yer alır; dağlık bir bölgede, deniz seviyesinden yaklaşık 1770 metre yükseklikte bulunur. Köy, Şahmirzad'ın kuzey sınırları içinde yer alır ve ilkbahar ile yazın ılıman havası, soğuk ve karlı kışları, yemyeşil doğasıyla bölgenin doğa turizmi merkezlerinden biri sayılır. Melade, tarihi geçmişi ve yerel kültürüyle Semnan Eyaleti'nin daha kurak bölgelerinden farklı bir manzaraya sahiptir. Köy halkı arasında yaygın olarak Mazenderanca konuşulur; tarım, bahçecilik, hayvancılık ve el sanatları yöre halkının geleneksel faaliyetleri arasındadır. Köy dokusu, meyve bahçeleri, meralar ve çevredeki yüksek tepeler bir araya gelince Melade'yi doğayı ve köy yaşamını tanımak için uygun bir varış noktası haline getirmiştir.

Melade'nin en önemli tarihi cazibe merkezlerinden biri, İbrahim Han Köşkü ya da Melade Av Köşkü olarak bilinen yapıdır; birbirinden yaklaşık 50 metre uzaklıkta iki tarihi binadan oluşur. Bu köşkler, Dudange ve Çehardange valisi İbrahim Han'ın emriyle ikamet amacıyla hicri kamerî 1287 yılında inşa edilmiştir; mimarileri alçı işlemeleri, taklı nişler, duvar resimleri ve küçük şömineler gibi süslemelerle tanınır. Bu tarihi eserlerin yanı sıra, köyün girişindeki Bibi Tayyibe Türbesi ile Köşk ya da Kolah-ı Ferengi (Kulah-ı Frengi) de bölgede tanıtılan görülmeye değer yerlerdir. Melade çevresindeki doğa da çeşitli güzellikler sunar; yerel dilde Esbeh-rû olarak adlandırılan Sefidrud Nehri köyün kuzeyinden akar, Sengçeşme, Puşt-i Led, Eşkbestun ve Lutek gibi yaylalar ise kuzey kesimlerinde yer alır. Akçaağaç, kayın, meşe ve karaağaç gibi ağaçlardan oluşan akçaağaç ormanı ile yaylaların çevresindeki ceviz, elma, kiraz ve vişne bahçeleri bölgenin diğer doğal güzelliklerindendir. Sertala Dağı da köyün tanınmış yüksek noktalarındandır; ilkbaharın sonlarında karla kaplı zirvelerin manzarası dağ doğasının çekiciliğini artırır.

Melade Köyü'ne ulaşmak için Şahmirzad'dan Sari çevre yoluna girilebilir; Perver kavşağını geçtikten sonra Perver, Kolim ve Kaverd köyleri ile Finesk Boğazı çevresinden geçilerek Finesk, Telacim ve Tem yolu Melade'ye kadar izlenir. Verilen bilgilere göre bu yol köye kadar asfalttır. Bölgenin iklimi göz önüne alındığında, bahçeleri, meraları ve doğal güzellikleri gezmek için ilkbahar ve yaz daha uygundur; sonbaharın başı da yaprakların renk değiştirmesini izlemek için iyi bir fırsat olabilir. Kışın ise soğuk hava, kar yağışı ve dağ yollarında geçişin zorlaşma ihtimali nedeniyle yola çıkmadan önce hava durumunu ve yol koşullarını kontrol etmek şarttır. Nehir, orman ve meraların çevresinde doğa gezisi yaparken çöp bırakmaktan, bitki örtüsüne zarar vermekten, riskli noktalarda ateş yakmaktan ve izinsiz olarak bahçelere ve özel arazilere girmekten kaçınılmalıdır. Tarihi köşkleri ziyaret ederken de koruma kurallarına uymak, yapının süslemelerine dokunmamak veya zarar vermemek önemlidir.