Çerat Köyü

Çerat Köyü, Mazenderan Eyaleti'ne bağlı Savadkuh ilçesinin yayla köylerinden biridir ve havası oldukça güzeldir. Alaşt şehrinin yakınında, Velupi bucağında yer alır. Köy, Alaşt'a yaklaşık 22 kilometre uzaklıktadır ve Orta Alborz Dağları'nın sarp bir bölgesinde bulunur. Güneyde bölgenin sıradağ çizgisi Tahran ve Mazenderan eyaletlerinin sınırını oluşturur, batıda ve kuzeybatıda ise Babol'un Bendpey dağlarıyla çevrilidir. Bölgenin yüksekliği ve Çerat'ın dağlar ile yemyeşil meralar arasında yer alması, köye yayla havası ve dağlık manzaralar kazandırmıştır. Çerat'ın ve çevresindeki meraların büyük bölümü 2700 metrenin üzerindeki yükseltidedir. Tarıma elverişli vadiler dışında bölgenin arazilerinin çoğu hayvan otlatmak için kullanılır. Çerat tarihsel açıdan da köklü bir köy sayılır ve bölgeden Merasi Hanedanı Tarihi kitabında söz edilir. Köyde, 1336 (Hicri Şemsi) depreminden önce yaklaşık bin hane yaşıyordu ve eski dokusunun harabe kalıntıları bölgede hâlâ görülmektedir. Çerat halkı Mazenderanca konuşur ve geleneksel yaşamı hayvancılıkla ve bölgenin yayla meralarıyla yakından bağlantılıdır.

Çerat, birçok doğal ve tarihî cazibe barındırır. Bunların en önemlileri arasında çok sayıdaki pınarlar, Gerçeling Şelalesi, Narem Boğazı, Şahnişin Zirvesi, antik mağaralar ve Çerat Tarihî Hamamı sayılabilir. Narem, Alaşt ve Pol-e Sefid adlarıyla da bilinen Gerçeling Şelalesi yaklaşık 10 metre yüksekliğindedir ve güzel bir kayalıktan aşağı dökülür. Şelalenin arkasındaki kayalık vadi de yüksek duvarları ve el değmemiş doğal manzarasıyla bölgenin görülmeye değer yerlerinden biridir; dağcılar tarafından çevredeki yüksek noktalara, özellikle Perçenan Dağı'na tırmanışlar için başlangıç noktası olarak kullanılır. Li-Pişt ya da Sorhgar Mağarası ise Li-Pişt Dağı'nda yer alır; kemerli bir girişi ve güzel mineralleri vardır. Mağaraya giden yolun son bölümü zor ve geçilmesi güç olarak tarif edilir. 200 yılı aşkın geçmişi olan Çerat'ın eski hamamı da köyün tarihî eserlerinden biri sayılır. Bu cazibelerin yanı sıra çok sayıdaki pınarlar, yemyeşil meralar, dağ vadileri ve doğal manzaralar Çerat'ı Savadkuh'ta ekoturizm ve doğa turizmi için uygun bölgelerden biri hâline getirmiştir. Telar Nehri'nin kaynaklarından biri de Çerat bölgesinden geçer ve bölgenin doğal zenginliğini artırır.

Çerat'a Alaşt üzerinden ulaşılabilir; köy, Alaşt'a yaklaşık 22 kilometre uzaklıktadır. Alaşt'tan Karmezd Köyü yönüne gidilmeli, Çerat yoluna girdikten sonra köye varmak için yaklaşık yarım saat daha devam edilmelidir. Başka bir yol da Pol-e Apun mevkiinden, Alaşt ile Karmezd arasındaki yol ayrımından önce Çerat'a doğru uzanır; bu yol toprak ve oldukça bakımsızdır. Bölgenin yayla ve dağlık olması ve ulaşım yolunun toprak olması nedeniyle Çerat'a seyahat için en iyi zamanlar ilkbahar ve yazdır; bu mevsimlerde bölgenin havası daha ılıman, doğası ve meraları daha yeşildir. Çerat'ı ve çevresindeki doğayı gezerken çöp bırakmaktan, bitki örtüsüne zarar vermekten, pınarları kirletmekten ve bölgedeki çobanları ile hayvanlarını rahatsız etmekten kaçınılmalı, doğal yollarda çevreye ve tarihî eserlere zarar vermeden dolaşılmalıdır. Boğazları, mağaraları ve kayalık yolları geçerken de güvenlik kurallarına uymak ve uygun ekipman kullanmak şarttır.