Deşt-gerdan Tuz Çölü

Deşt-gerdan Tuz Çölü, İran'ın Merkezi Çölü'nün bir parçasıdır ve Tabas ilçesinin 90 kilometre kuzeydoğusunda yer alır. Bu çöl, güneybatıda Derencal ve Hurmayo dağlarından, güneydoğuda Tengel Gez ve Tengel Çerk'ten, doğuda ise Özbek Dağı'ndan akan nehirlerin döküldüğü yerde oluşmuştur. Bölge kuzeyden güneye uzanır; uzunluğu yaklaşık 30 kilometre, en geniş yeri ise yaklaşık 20 kilometredir. Çölün yüzeyi bitki örtüsünden yoksundur; tabanı beyaz renkli bir tuz tabakası ile kabarmış killi arazilerden oluşur. Burada tuz platformlarına rastlanmaz, yalnızca çölün kenarlarında Arap otu (eşnan) gibi tuza dayanıklı bitkiler yetişir.

İklim bakımından Deşt-gerdan'da sıcak ve kurak bir hava hüküm sürer; yıllık yağış miktarı en elverişli yıllarda bile 150 milimetreyi geçmez. Bölgenin baharı Esfend ayının başında başlar ve Ordibeheşt ayının ortasına kadar sürer; ardından erken bir sıcaklık gelir ve Mehr ayının sonuna kadar devam eder. Sıcaklığın zirve yaptığı dönem Tir ve Mordad aylarıdır; bu aylarda sıcaklık zaman zaman 50 santigrat dereceye ulaşır. Yaz yaklaşık altı ay sürer, sonbahar ise 40 günden kısadır. Kış, Azer ayının başında başlar; Dey ayında sıcaklık eksi 10 dereceye kadar düşebilir, ardından Behmen ayının ortasından itibaren hava yeniden ısınır.

Bölgenin hassas çevre koşulları ve tuzlu yapısı nedeniyle ziyaretçilerin yerel bir rehberle veya profesyonel çöl turlarıyla gitmesi tavsiye edilir. En iyi ziyaret zamanı, havanın daha ılıman olduğu ve tuzlanın manzarasının güzel göründüğü ilkbahar ile sonbahardır. Bu çölde sorumlu doğa turizmi ilkelerine uymak özel bir önem taşır; ziyaretçiler çevreyi kirletmekten kaçınmalı, belirlenmiş yollardan ilerlemeli ve tuz yapısına ile çölün kenarlarındaki bitki örtüsüne zarar vermemelidir.