جزیره اسلامی

جزیره اسلامی، که پیش‌تر با نام جزیره شاهی شناخته می‌شد، بزرگ‌ترین و تنها جزیره مسکونی دریاچه ارومیه است. این جزیره در استان آذربایجان شرقی و در نزدیکی شهر تبریز واقع شده و از نظر اداری به شهرستان شبستر تعلق دارد. با مساحتی حدود 23٬000 هکتار، جزیره اسلامی میزبان هفت روستا به نام‌های سرای، آق‌گنبد، گمیچی، تیمورلو، قبچاق، بوراچارلو و بهرام‌آباد (ورالو) است. جمعیت این جزیره در حدود 8٬000 نفر برآورد می‌شود که عمدتاً به کشاورزی، دامداری، باغداری و فعالیت در کشتی‌های دریاچه مشغول هستند. در فصول گرم سال، به‌دلیل کاهش سطح آب دریاچه، جزیره به‌صورت شبه‌جزیره درمی‌آید و امکان دسترسی زمینی به شهرهایی مانند تبریز، آذرشهر، گوگان و شبستر فراهم می‌شود.  

جزیره اسلامی از نظر زیست‌محیطی اهمیت ویژه‌ای دارد. سواحل باتلاقی و نیزاری آن زیستگاه پرندگان مهاجری مانند پلیکان سفید، فلامینگو و آنقوت است که مناظر دیدنی و منحصر به‌فردی را برای علاقه‌مندان به پرنده‌نگری فراهم می‌کنند. وجود 54 چشمه آب شیرین در جزیره، از جمله چشمه معروف عامبان در روستای بوراچارلو، در کنار دریاچه‌ای شور، از شگفتی‌های طبیعی این منطقه به‌شمار می‌رود. همچنین، قلعه شاهی یا آق‌گنبد از آثار تاریخی مهم جزیره است که گفته می‌شود هولاکو خان، ایلخان مغول، در آن دفن شده است.  

برای دسترسی به جزیره اسلامی، می‌توان از جاده آسفالته تبریز–آذرشهر استفاده کرد که از کنار ایستگاه دامپروری خاصبان به سوی جزیره کشیده شده است. همچنین، بزرگراه شهید کلانتری از دو سوی جزیره اسلامی و ارومیه در حال ساخت است که با بهره‌برداری از آن، دو استان آذربایجان شرقی و غربی به هم متصل خواهند شد. بهترین زمان بازدید از جزیره اسلامی، فصل بهار و اوایل تابستان است که طبیعت منطقه در زیباترین حالت خود قرار دارد و امکان مشاهده پرندگان مهاجر فراهم است. در بازدید از این منطقه، رعایت اصول طبیعت‌گردی مسئولانه و حفظ محیط زیست اهمیت ویژه‌ای دارد تا بتوان از زیبایی‌های طبیعی آن بهره‌مند شد و در عین حال به حفظ آن کمک کرد.