مدرسه علمیه عباسقلی‌خان شاملو، معروف به مدرسه عباسقلی‌خان، یکی از مهم‌ترین و قدیمی‌ترین مدارس علمیه شهر مشهد در استان خراسان رضوی است که در نزدیکی حرم مطهر رضوی و در محدوده خیابان نواب صفوی قرار دارد. این بنا در سال 1077 هجری قمری به دستور عباسقلی‌خان شاملو، از حاکمان صفوی هرات و از بیگلربیگی‌های خراسان، ساخته شد و به‌عنوان یکی از آثار شاخص معماری دوره صفوی شناخته می‌شود. امروزه این مدرسه همچنان کاربری آموزشی خود را حفظ کرده و به‌عنوان یکی از مراکز فعال حوزه علمیه مشهد مورد استفاده قرار می‌گیرد.

بانی این بنا، عباسقلی‌خان شاملو، از چهره‌های تأثیرگذار دوره صفویه بود که به علم، وقف و توسعه نهادهای آموزشی توجه ویژه‌ای داشت و بخش مهمی از املاک و بازارهای اطراف نیز به‌عنوان موقوفات این مدرسه ثبت شده‌اند. بنای مدرسه طی قرون مختلف فراز و نشیب‌های زیادی را پشت سر گذاشته، اما همچنان ساختار اصیل خود را حفظ کرده و به‌عنوان یکی از معدود مدارس باقی‌مانده از عصر صفوی در مشهد شناخته می‌شود. این مجموعه در سال 1357 با شماره ثبت 1617 در فهرست آثار ملی ایران قرار گرفت و همچنان تحت نظارت سازمان میراث فرهنگی اداره می‌شود. از نظر معماری، مدرسه عباسقلی‌خان بنایی دوطبقه با طرح چهارایوانی و حیاطی مستطیل‌شکل است که گرداگرد آن را حدود 104 حجره برای اقامت طلاب احاطه کرده‌اند. استفاده گسترده از آجر در ساخت بنا، همراه با کاشی‌کاری‌های ظریف، مقرنس‌کاری‌های چشم‌نواز و ایوان‌های بلند، جلوه‌ای شاخص از معماری مذهبی و آموزشی دوره صفوی را به نمایش می‌گذارد. همچنین وجود راه‌پله‌های متعدد، رواق‌ها و غرفه‌های مشرف به صحن مرکزی، ساختار عملکردی و آموزشی مدرسه را تکمیل کرده است. سر در تاریخی بنا نیز در جریان توسعه شهری بدون تخریب جابه‌جا شده و همچنان به‌عنوان یکی از عناصر هویتی این اثر ارزشمند حفظ شده است.

دسترسی به مدرسه عباسقلی‌خان از طریق خیابان نواب صفوی و خیابان‌های اطراف حرم به‌راحتی قابل دسترسی است؛ همچنین ایستگاه مترو 17 شهریور یکی از مسیرهای مناسب دسترسی به این مجموعه است که پس از آن با حدود 15 تا 20 دقیقه پیاده‌روی یا استفاده از تاکسی می‌توان به مدرسه رسید. بهترین زمان بازدید از این بنای تاریخی فصل‌های بهار و پاییز است که شرایط آب‌وهوایی معتدل‌تر بوده و گشت‌وگذار در بافت تاریخی اطراف حرم دلپذیرتر انجام می‌شود. در بازدید از این مجموعه که همچنان کاربری آموزشی و مذهبی دارد، رعایت سکوت، احترام به فضای درسی طلاب، پرهیز از ورود به بخش‌های آموزشی بدون اجازه و حفظ پاکیزگی محیط از اصول مهم گردشگری مسئولانه به شمار می‌رود.