روستای صخره‌ای حیله ور

روستای حیله‌ور در استان آذربایجان شرقی، شهرستان اسکو، در فاصله 44 کیلومتری از شهر تبریز و 2 کیلومتری شمال روستای کندوان واقع شده است. این روستا در دامنه کوه سهند و در دل زمین‌های شیب‌دار ساخته شده و به‌دلیل معماری منحصر به‌فردش، به «روستای زیرخاکی» نیز شهرت دارد. 

روستای حیله‌ور با معماری خاص خود، نمونه‌ای شگفت‌انگیز از تعامل انسان و طبیعت است. خانه‌های این روستا در دل زمین و به‌صورت زاغه‌های سنگی کنده شده‌اند که به‌منظور پنهان ماندن از دید دشمنان و غارتگران ساخته شده‌اند. این روستا در قرن هشتم هجری به‌دلیل حمله مغول‌ها خالی از سکنه شد و بسیاری از ساکنان آن به روستای کندوان مهاجرت کردند. روستای حیله‌ور در دوره ایلخانیان ساخته شده و در تاریخ 11 مرداد 1384 با شماره ثبت 12622 به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

برای دسترسی به روستای حیله‌ور، می‌توان از شهر تبریز به سمت شهرستان اسکو حرکت کرده و پس از طی مسافتی حدود 44 کیلومتر، به این روستا رسید. بهترین زمان برای بازدید از این روستا فصول بهار و تابستان است که هوا معتدل و طبیعت آن در زیباترین حالت خود قرار دارد. در بازدید از این روستا، رعایت اصول طبیعت‌گردی مسئولانه از جمله عدم آسیب به محیط زیست و حفظ پاکیزگی توصیه می‌شود. اگرچه حیله‌ور در حال حاضر خالی از سکنه است، اما بافت تاریخی و فضای رازآلود آن همچنان مورد توجه گردشگران، پژوهشگران و علاقه‌مندان به معماری صخره‌ای و باستانی قرار دارد.