قلعه نودوز

قلعه نودوز که با نام‌های قلعه نقدوز و قلعه داغ نیز شناخته می‌شود، از جاذبه‌های تاریخی شهرستان اهر در استان آذربایجان شرقی است. این قلعه در حدود ۲۵ کیلومتری جنوب شرقی شهر اهر و در نزدیکی روستای نقدوز قرار دارد و بر فراز کوهی مرتفع، مشرف به رودخانه اهرچای، ساخته شده است. موقعیت مرتفع قلعه و چشم‌انداز آن بر کوهستان‌های اطراف، نشان‌دهنده اهمیت این محل در گذشته است. قدمت بنا را به دوره ساسانی نسبت می‌دهند و این اثر تاریخی در ۲۵ اسفند ۱۳۴۵ با شماره ۶۲۸ در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

معماری قلعه نودوز با توجه به موقعیت طبیعی کوه و ساختار دفاعی آن شکل گرفته است. برج قلعه حدود ۱۱ متر ارتفاع دارد و با سنگ‌های تراش‌خورده رسوبی به رنگ‌های آجری و زرد ساخته شده است؛ در ساخت آن نیز از ملات گچ و آهک استفاده کرده‌اند. بخش زیادی از برج‌ها و دیواره‌ها بر بدنه سنگی کوه تکیه دارند و این شیوه ساخت، نفوذ به داخل قلعه را دشوار می‌کرده است. در بخش‌های بالایی دیواره‌ها از خشت و گل استفاده شده بود که بر اثر گذشت زمان و عوامل طبیعی تا حد زیادی فرسوده شده و ارتفاع دیوارها کاهش یافته است. قلعه از نظر نظامی موقعیتی راهبردی داشته و بر پیرامون خود تسلط کافی ایجاد می‌کرده است. دره‌های عمیق اطراف و محدود بودن راه دسترسی به یال شمالی کوه نیز بر ویژگی دفاعی این سازه افزوده‌اند.

برای بازدید از قلعه نودوز، ابتدا به شهر اهر بروید و سپس مسیر جنوب شرقی شهر را به سمت روستای نقدوز دنبال کنید. با توجه به قرارگیری قلعه بر فراز کوه و دسترسی دشوار آن، رسیدن به بنا ممکن است به پیاده‌روی در مسیری ناهموار نیاز داشته باشد؛ بنابراین کفش مناسب و احتیاط هنگام پیمایش مسیر اهمیت زیادی دارد. فصل‌های بهار و تابستان، به‌ویژه در روزهای مساعد از نظر آب‌وهوا، معمولاً برای بازدید از این محدوده کوهستانی مناسب‌ترند. هنگام حضور در محوطه، از بالا رفتن از دیواره‌های فرسوده، جابه‌جایی سنگ‌ها و آسیب رساندن به بقایای تاریخی خودداری کنید و زباله‌ای در طبیعت بر جای نگذارید تا این میراث تاریخی برای بازدیدکنندگان آینده نیز حفظ شود.