روستای گریوان

گریوان، روستایی کوهستانی از توابع دهستان آلاداغ، بخش مرکزی شهرستان بجنورد در استان خراسان شمالی است که در میان رشته‌کوه کم‌ارتفاع گینی و کوه بلند سالوک و در دره‌ای باصفا قرار گرفته است. این روستا یکی از نقاط ییلاقی و گردشگری خراسان شمالی به شمار می‌رود و سرزمینی آباد و حاصلخیز با آب‌وهوایی معتدل و لطیف، باغ‌ها و مراتع سرسبز، چشمه‌ساران فراوان و پوشش گیاهی متنوع دارد. مردم گریوان به زبان ترکی خراسانی سخن می‌گویند و کشاورزی و دامداری از فعالیت‌های اصلی اهالی منطقه است. محصولات زراعی و باغی متنوعی از جمله گندم، جو، نخود، لوبیا، عدس، ماش، سیب‌زمینی، کلم، هویج، سیر، گیلاس، آلبالو، سیب، گلابی، هلو، انواع آلو و گردو در این روستا تولید می‌شود. گریوان همچنین در فاصله حدود 38 کیلومتری بجنورد قرار دارد و از نظر پیشینه سکونت نیز با تپه باستانی «امام قولاغی» در حدود دو کیلومتری محل فعلی روستا پیوند دارد؛ بقایای این تپه نشان‌دهنده وجود آبادی توسعه‌یافته‌ای در گذشته و برخورداری آن از شبکه آبرسانی با لوله‌های سفالین بوده است.

مهم‌ترین جاذبه طبیعی گریوان، «سرچشمه» یا «باش بولاق» است که در جنوب‌غربی روستا و در دامنه شرقی سالوک قرار دارد و از پرآب‌ترین چشمه‌های منطقه بجنورد به شمار می‌رود. آب این چشمه از طریق جوی‌ها و آبراه‌ها در میان کشاورزان تقسیم می‌شود و نقش مهمی در رونق کشاورزی و باغداری منطقه دارد. در اطراف سرچشمه، درختان کهن‌سال آرچه یا ارس با قدمتی بیش از 500 سال دیده می‌شوند و این محدوده در گذشته محل ییلاق حکمرانان بجنورد بوده و امروزه یکی از تفرجگاه‌های طبیعی منطقه است. دره زو نیز از دیگر محل‌های دیدنی گریوان است و در کنار آن، در دامنه‌ها و ارتفاعات جنوبی روستا، چشمه‌ها و آبشارهای کوچک و بزرگ متعددی وجود دارد. قلل سالوک و آق‌جانقر در جنوب‌غربی روستا قرار گرفته‌اند و مناطقی مانند سیاه‌خانه، آق‌داغ، جرف، تلوستان و ترنو و همچنین دره‌های کندزو، هنگ‌گران و بی‌نمدی از دیگر چشم‌اندازهای طبیعی پیرامون گریوان هستند. پوشش گیاهی رنگارنگ، گل‌ها و گیاهان زینتی و دارویی، مراتع سرسبز و جنگل‌های پراکنده ارس، در کنار چشمه‌سارهای فراوان، چشم‌اندازهای متنوعی را در این منطقه ایجاد کرده‌اند. ارتفاعات اطراف همچنین زیستگاه گونه‌هایی مانند قوچ، گوسفند وحشی اوریال، کل و بز، تشی، آهو، پلنگ، گرگ، روباه، شغال، گراز و کفتار و پرندگانی همچون کبک، بلدرچین، عقاب، شاهین و لاچین هستند.

مسیر دسترسی به روستای گریوان از جاده بجنورد به اسفراین می‌گذرد؛ در کیلومتر 24 این جاده و پیش از روستای اسدلی، باید وارد جاده فرعی سمت راست شد و پس از طی حدود 14 کیلومتر و عبور از روستاهای امام‌وردی، درتوم و قاپاق به گریوان رسید. طبیعت گریوان در فصل بهار و تابستان جلوه‌ای ویژه دارد و چشمه‌سارها، مراتع، دره‌ها و پوشش گیاهی رنگارنگ ارتفاعات در این زمان از سال چشم‌اندازهای تماشایی ایجاد می‌کنند؛ بنابراین بهار و تابستان زمان مناسبی برای بازدید و طبیعت‌گردی در منطقه به شمار می‌رود. در بازدید از گریوان و ارتفاعات پیرامون آن باید از رها کردن زباله و ایجاد آلودگی صوتی خودداری کرد، به پوشش گیاهی و منابع آب آسیب نزد و در صورت روشن کردن آتش، آن را پیش از ترک محل به‌طور کامل خاموش کرد. همچنین با توجه به حضور حیات‌وحش و دامداران در ارتفاعات، رعایت فاصله مناسب از جانوران، خودداری از ایجاد مزاحمت برای حیات‌وحش و احترام به محدوده‌های قرق‌شده از اصول مهم طبیعت‌گردی مسئولانه در این منطقه است.