آتشکده آمل
یادگار کهن ساسانی در قلب بافت تاریخی شهر در دستهبندی جاذبهآتشکده آمل یکی از ارزشمندترین آثار تاریخی استان مازندران است که در شهر آمل و در محدوده تاریخی عوامکوی، محله پایین بازار یا چاکسر قرار دارد. این بنای کهن که امروزه با نام آرامگاه شمس آل رسول نیز شناخته میشود، در اصل ریشه در دوران ساسانی دارد و از معدود یادگارهای باقیمانده از ساختار شهری آمل باستان به شمار میرود. آتشکده آمل در تاریخ 6 اردیبهشت 1354 با شماره 1060 در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید و به دلیل پیشینه تاریخی، جایگاه مذهبی و ارزشهای معماری خود، یکی از مهمترین بناهای تاریخی شمال ایران محسوب میشود. این اثر در مجاورت بازار کهن آمل قرار گرفته و بخشی از هویت تاریخی شهری را روایت میکند که در دوران ساسانی از مراکز مهم طبرستان بوده است.
معماری بنا از مهمترین ویژگیهای آن به شمار میرود. ساختمان شامل بدنهای چهارگوش با برجی مخروطیشکل است که در بخش فوقانی آن مقرنسکاریها، طاقها، قوسهای آجری و بقایای کاشیکاریهای تاریخی دیده میشود. یکی از نکات قابل توجه در ساخت این بنا، استفاده از آجرهایی با ابعاد متفاوت است که جلوهای خاص به ساختار آن بخشیدهاند. اگرچه اصل و شالوده بنا به دوره ساسانی نسبت داده میشود، اما بخشهایی از تزئینات و بازسازیهای آن به قرون اسلامی، بهویژه قرن نهم هجری، تعلق دارد. همچنین پیکر شمسالدین محمد بن محمود آملی، دانشمند و پزشک برجسته ایرانی، در داخل این بنا به خاک سپرده شده است. متأسفانه مرمتهای غیراصولی سالهای اخیر تا حدی از اصالت ظاهری بنا کاسته و برخی پژوهشگران نسبت به تغییر هویت معماری آن انتقادهایی مطرح کردهاند، با این حال آتشکده آمل همچنان یکی از مهمترین آثار تاریخی و معماری شهر آمل برای علاقهمندان به تاریخ و فرهنگ ایران محسوب میشود.
برای بازدید از آتشکده آمل باید به بافت قدیمی شهر و محدوده پایین بازار یا عوامکوی مراجعه کرد. دسترسی به این اثر از مرکز شهر آمل بسیار آسان بوده و با خودروی شخصی، تاکسی یا حتی پیادهروی در بافت تاریخی امکانپذیر است. از آنجا که بازدید از بنا در فضای باز انجام میشود، فصلهای بهار، پاییز و روزهای معتدل زمستان بهترین زمان برای حضور در این مجموعه تاریخی هستند. بازدیدکنندگان باید در هنگام حضور در محوطه از وارد کردن آسیب به بخشهای تاریخی، نوشتن یادگاری بر دیوارها و جابهجایی مصالح یا بقایای بنا خودداری کنند تا این یادگار ارزشمند ساسانی برای نسلهای آینده نیز حفظ شود.
متاسفانه هیچ نظری ثبت نشده است.